{"id":1416,"date":"2026-10-11T14:14:01","date_gmt":"2026-10-11T12:14:01","guid":{"rendered":"https:\/\/sparrow.up.poznan.pl\/life\/?p=1416"},"modified":"2026-10-11T14:18:20","modified_gmt":"2026-10-11T12:18:20","slug":"czynniki-determinujace-strategie-migracji-i-zimowania","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sparrow.up.poznan.pl\/life\/2026\/10\/11\/czynniki-determinujace-strategie-migracji-i-zimowania\/","title":{"rendered":"Czynniki determinuj\u0105ce strategie migracji i zimowania"},"content":{"rendered":"

Opublikowano prac\u0119 naukow\u0105<\/a> wskazuj\u0105c\u0105, \u017ce u ptak\u00f3w szybuj\u0105cych czynniki genetyczne odgrywaj\u0105 r\u00f3wnie istotn\u0105 rol\u0119 jak czynniki spo\u0142eczne (kulturowe). Autorzy por\u00f3wnali przebieg jesiennych w\u0119dr\u00f3wek oraz obszary zimowania dw\u00f3ch blisko spokrewnionych gatunk\u00f3w du\u017cych ptak\u00f3w drapie\u017cnych \u2013 orlika grubodziobego Clanga clanga<\/em> i orlika krzykliwego Clanga pomarina<\/em> \u2013 a tak\u017ce miesza\u0144c\u00f3w powsta\u0142ych z ich krzy\u017cowania. Termin rozpocz\u0119cia migracji u miesza\u0144c\u00f3w by\u0142 zbli\u017cony do tego, jaki charakteryzowa\u0142 jeden z gatunk\u00f3w rodzicielskich, natomiast rozmieszczenie zimowisk i wielko\u015b\u0107 area\u0142\u00f3w osobniczych przypomina\u0142y cechy drugiego gatunku. Dane z telemetrii uzupe\u0142niono modelowaniem przydatno\u015bci siedlisk, opartym na danych GPS<\/a> oraz wynikach odczyt\u00f3w obr\u0105czek. Wyniki te sugeruj\u0105 silny wp\u0142yw genetyczny na strategi\u0119 migracji, realizowany poprzez efekt dominacji zale\u017cny od konkretnej cechy, cho\u0107 istotny mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c udzia\u0142 interakcji spo\u0142ecznych.
\nGdyby u orlik\u00f3w z rodzaju Clanga<\/em> dominowa\u0142 wp\u0142yw spo\u0142eczny, mo\u017cna by oczekiwa\u0107, \u017ce miesza\u0144ce pod\u0105\u017c\u0105 za orlikami krzykliwymi C. pomarina<\/em> na ich zimowiska, poniewa\u017c rozpoczyna\u0142y migracj\u0119 w tym samym wczesnym terminie co ten gatunek, podczas gdy wi\u0119kszo\u015b\u0107 orlik\u00f3w grubodziobych C. clanga<\/em> opuszcza\u0142a tereny l\u0119gowe znacznie p\u00f3\u017aniej. Tak si\u0119 jednak nie sta\u0142o: obszary zimowania wi\u0119kszo\u015bci miesza\u0144c\u00f3w przypomina\u0142y te w\u0142a\u015bciwe dla C. clanga<\/em>, a mediana szeroko\u015bci geograficznej zimowisk by\u0142a warto\u015bci\u0105 po\u015bredni\u0105 mi\u0119dzy wynikami dla obu gatunk\u00f3w rodzicielskich. Ponadto u miesza\u0144c\u00f3w odnotowano znaczne zr\u00f3\u017cnicowanie d\u0142ugo\u015bci geograficznej zimowisk, podobne do tego, jakie obserwowano u C. clanga<\/em>. Wreszcie, strategia zimowania miesza\u0144c\u00f3w r\u00f3wnie\u017c przypomina\u0142a strategi\u0119 C. clanga<\/em> pod tym wzgl\u0119dem, \u017ce cz\u0119sto przebywa\u0142y one na ograniczonym obszarze, zamiast pokonywa\u0107 du\u017ce odleg\u0142o\u015bci w trakcie zimy \u2013 co jest zachowaniem typowym dla C. pomarina<\/em>.
\nStwierdzono r\u00f3\u017cnice w trasach i miejscach docelowych migracji mi\u0119dzy pierwszymi dwoma latami \u017cycia, co sugeruje istotn\u0105 rol\u0119 procesu uczenia si\u0119. Hipotez\u0119 o uwarunkowaniach genetycznych dodatkowo wspieraj\u0105 dwa przypadki zbadanych rodzin, zweryfikowane za pomoc\u0105 analiz genetycznych. Po pierwsze, dane telemetryczne i odczyty obr\u0105czek wykaza\u0142y, \u017ce czterej badani bracia (osobniki C. clanga<\/em> pochodz\u0105ce z r\u00f3\u017cnych l\u0119g\u00f3w w odst\u0119pie lat) migrowali do po\u0142udniowo-zachodniej Europy; po drugie, monitorowana samica b\u0119d\u0105ca miesza\u0144cem zimowa\u0142a na Sycylii, a jej brat zosta\u0142 zidentyfikowany na Sardynii dzi\u0119ki kolorowej obr\u0105czce. Z drugiej strony, jeden z monitorowanych m\u0142odych miesza\u0144c\u00f3w odlecia\u0142 do Afryki Wschodniej, podczas gdy potomstwo z tego samego gniazda migrowa\u0142o co najmniej dwukrotnie do Afryki Zachodniej. Uzyskano jedynie s\u0142abe dowody na wyst\u0119powanie addytywnego efektu genetycznego, kt\u00f3ry skutkowa\u0142by przyj\u0119ciem przez miesza\u0144ce po\u015bredniej strategii zimowania, natomiast nie stwierdzono przes\u0142anek \u015bwiadcz\u0105cych o dziedziczeniu sprz\u0119\u017conym z p\u0142ci\u0105. Wyniki wskaza\u0142y na istnienie zale\u017cno\u015bci mi\u0119dzy r\u00f3\u017cnymi czynnikami klimatycznymi a obszarami zimowania orlik\u00f3w. O ile zasi\u0119gi wyst\u0119powania zar\u00f3wno C. clanga<\/em>, jak i miesza\u0144c\u00f3w wydawa\u0142y si\u0119 by\u0107 determinowane przez wielko\u015b\u0107 opad\u00f3w, o tyle czynnik ten nie zosta\u0142 uwzgl\u0119dniony w modelu rozmieszczenia dla C. pomarina<\/em>; wskazywa\u0142o to na brak pokrywania si\u0119 zasi\u0119gu tego gatunku nie tylko z obszarem zimowania C. clanga<\/em>, ale r\u00f3wnie\u017c z obszarem zimowania miesza\u0144c\u00f3w.<\/p>\n

\u00dclo V\u00e4li; Pawe\u0142 Mirski; Urmas Sellis; Mindaugas Dagys; Grzegorz Maciorowski; Genetic determination of migration strategies in large soaring birds: evidence from hybrid eagles, Proc. R. Soc. B (2018) 285 (1884): 20180855.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Opublikowano prac\u0119 naukow\u0105 wskazuj\u0105c\u0105, \u017ce u ptak\u00f3w szybuj\u0105cych czynniki genetyczne odgrywaj\u0105 r\u00f3wnie istotn\u0105 rol\u0119 jak czynniki spo\u0142eczne (kulturowe). Autorzy por\u00f3wnali przebieg jesiennych w\u0119dr\u00f3wek oraz obszary zimowania dw\u00f3ch blisko spokrewnionych gatunk\u00f3w du\u017cych ptak\u00f3w drapie\u017cnych \u2013 orlika grubodziobego Clanga clanga i orlika krzykliwego Clanga pomarina \u2013 a tak\u017ce miesza\u0144c\u00f3w powsta\u0142ych z ich krzy\u017cowania. Termin rozpocz\u0119cia migracji u […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[108,71,107,105,38,106,73],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sparrow.up.poznan.pl\/life\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1416"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sparrow.up.poznan.pl\/life\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sparrow.up.poznan.pl\/life\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sparrow.up.poznan.pl\/life\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sparrow.up.poznan.pl\/life\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1416"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/sparrow.up.poznan.pl\/life\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1416\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1419,"href":"https:\/\/sparrow.up.poznan.pl\/life\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1416\/revisions\/1419"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sparrow.up.poznan.pl\/life\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1416"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sparrow.up.poznan.pl\/life\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1416"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sparrow.up.poznan.pl\/life\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1416"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}